Forex traders volgen deze week nauwgezet de bijeenkomsten van de verschillende belangrijke centrale banken, die mogelijk de currency oorlog zullen verharden.

Voor het eerst sinds october 2008, het begin van de financiele crisis, volgen de beslissingen van de belangrijkste centrale banken weer zo dicht op elkaar. (om precies te zijn binnen 33 uur van elkaar).

De belangrijkste beslissing - en meteen ook de aanjager van de andere centrale banken- wordt bekend gemaakt op 3 november, om 20.15 Nederlandse tijd. De Amerikaanse Centrale Bank, de Fed, maakt dan haar rente besluit bekend, voorzien van een verklaring. Het is die verklaring, de FOMC statement, waar het om gaat.

Verwacht wordt de voorzitter van de Fed, Ben Bernanke, zal aankondigen dat de Amerikaanse Centrale Bank de economie extra gaat stimuleren door zelf geld te creeeren om daarmee Amerikaanse staatsobligaties te kopen. Hiermee verruimt de Fed de geld voorraad, wat de dollar zal verzwakken en de export zal stimuleren.

Andere centrale banken zullen dit opvatten als een poging van de V.S. om zich uit het haperende economisch herstel te exporteren, ten koste van de export van andere landen. De dollar zal verzwakken terwijl de euro, yen en pond zullen stijgen, waardoor Japanse, Europese en Britse produkten duurder worden.

Dominic Wilson, senior global economist bij Goldman Sachs: "An easing in U.S. monetary policty creates pressure on the rest of the world to respond. The subsequent weakening in the dollar tends to tighten financial conditions outside the U.S."

Op 4 november is het de beurt aan het Verenigd Koninkrijk en de Eurozone. Volgens forex analisten is er een reeele kans dat Bank of England Governor Mervyn King zal aankondigen dat ook het Verenigd Koninkrijk extra stimuleringsmaategelen gaat nemen, om daarmee het effect van de maatregelen van de Fed op het Britse pond tegen te gaan. (wat de currency war tot een loopgraven oorlog dreigt te maken waarbij iedereen zich ingraaft in zijn eigen stellingen)

Even na het besluit van de BOE komt dan Trichet met de persconferentie voor de Europese Centrale Bank. Trichet heeft vorige maand aangegeven dat hij vindt dat het huidige monetaire beleid van de ECB "appropriate" is en dat er geen noodzaak is voor verdere stimuleringsmaatregelen. De vraag is echter hoe lang de ECB dat standpunt kan vol houden als de dollar alsmaar verzwakt op de forex omdat currency traders de Amerikaanse currency en masse dumpen op de valuta markt.

In de nacht van 4 op 5 november is het tenslotte de beurt aan de Japanse Centrale Bank. De gouverneur van de BOJ, Masaaki Shirakawa, heeft eerder al aangegeven dat hij zo nodig verdere stimuleringsmaatregelen zal nemen. De Japanners zijn al niet gelukkig met de lage stand van de dollar yen (oftewel de dure yen) en zullen zeker niet lijdzaam toezien hoe stimuleringsmaatregelen van de Fed de Yen alleen maar verder opjagen.

Het belooft dus een week van vuurwerk te worden op de forex. Veel volatiliteit verwacht voor de belangrijkste currencies, en met name de major currency pairs. Ook op de langere termijn zijn veel forex analisten "bearish" op de dollar op de forex, maar deels zal dit natuurlijk ook afhangen van de reactie van de andere centrale banken.

De Yen en Dollar zijn weer in trek op de forex, omdat door de afzwakkende mondiale economische groei het verlangen naar veilige haven assets onder investeerds toeneemt.

Forex korte termijn traders doen op hun beurt weer hun voordeel met dat opkomende sentiment en geven de Amerikaanse en Japanse valuta nog een extra duwtje in de rug door mee te speculeren.

Op de intra day forex waren het deze keer cijfers uit Zuid Korea die het vermoeden deden stijgen dat ook in de Aziatische regio de groei onder druk staat of binnenkort zal komen te staan.

De industriele produktie in Zuid Korea is in september met 0,4% afgenomen in vergelijking met de maand daarvoor. Bovendien bleek ook dat in Japan de prijzen blijven dalen. Afgelopen maand met 1,1% in vergelijking met het jaar daarvoor. Deze deflatie is een gevaar voor economisch herstel.

Tatshushi Shikano, senior econoom bij Morgan Stanley Securities in Tokyo: "the deflationary environment remains in Japan and production data are still weak. Concern that the continuing strong yen will dent exporters' income is dragging share prices lower."

De dollar yen (USD/JPY) blijft ondertussen dalen op de forex, wat illustreert dat in het populariteitsgevecht tussen de dollar en de yen, de yen duidelijk wint. Investeerders en valuta traders zien een inherente zwakte in de dollar, vanwege de hoge schuldenlast en het tekort op de handelsbalans en steunen de dollar in moeilijke tijden vooral omdat de V.S. niet om kan vallen. (althans, dat is de gedachte).

De kracht van de Japanse Yen in moeilijke tijden komt voor een deel voort uit het feit dat Japan weinig buitenlandse schulden heeft. Vrijwel alle kapitaal behoefte van de Japanse overheid kan thuis worden vervuld. Dat maakt het een stabiel investering bij een verkrappende mondiale geldmarkt.

De USD/JPY noteerde vanmorgen 80,7480. Daarmee is de Yen ten opzichte van de dollar deze maand met 3,4% gestegen op de forex, wat door de Japanse export sector met lede ogen wordt aangezien. 

Het Britse pond is stevig gedaald op de forex door tegenvallende cijfers over de huizenmarkt. Prijzen op de huizenmarkt zijn in het Verenigd Koninkrijk de afgelopen maand met 0,7% gedaald.

Daarmee komt de gemiddelde huizenprijs uit op het laagste niveau in acht maanden. De voorspelling van analisten was dat de prijzen zouden dalen met 0,3%.

Forex traders reageerden direct op het nieuws en verkochten de Britse valuta massaal. De pond dollar daalde daardooor in korte tijd zo'n 70 pips.

Economen stellen dat de prijzen zo hard dalen vanwege de onlangs bekend gemaakte bezuinigingsplannen van de regering Cameron, de grootste bezuinigingen sinds WO II.

Om de effecten van de bezuinigingen op de Britse werkeloosheid enigszins op te vangen - er verdwijnen bijna een half miljoen banen alleen al in de publieke sector- overweegt de Bank of England (BOJ) om extra stimuleringsmaatregelen te namen. Zoals ook de Fed deze maatregelen op het moment overweegt.

De hoofd econoom van Nationwide (die de cijfers over de huizenmarkt publiceert), Martin Gahbauer, zei in een begeleidende verklaring: "It is impossible to say at this stage whether additional quantitative easing would fully offset the various headwinds currently facing the housing market (...) Still, it's reasonable to expect that a resumption of quantitative easing would provide some offsetting support to the housing market."

Voor de maand oktober liet de BOJ de rente stand onveranderd op 0,5% en het stimuleringsprogramma op 200 miljard pond, maar het besluit hierover was niet unaniem en met de nieuwe bezuiniginsmaatregelen is de kans gegroeid dat de steun voor meer maatregelen binnen de BOJ toeneemt.

Het is mogelijk dat juist een valuta paar als de euro pond de aankomende tijden interessant is voor forex traders, omdat -in tegenstelling tot de Amerikaanse Centrale Bank - de Europese Centrale Bank geen nieuwe aanwijzingen heeft gegeven voor verder stimulering van de economie.

De koers van de euro dollar is op het hoogste niveau in een week op de forex, omdat forex day traders speculeren op momentum voor de dollar na gunstige economische cijfers uit de V.S gisteren en verwachte gunstige cijfers voor vandaag.

Gisteren werd bekend dat het consumenten vertrouwen in de Verenigde Staten is toegenomen met aanzienlijk meer dan verwacht. De CB index ging van 48.6 naar 50.2, waar op een toename naar 49.3 was gerekend.

Vandaag komen er cijfers uit over duurzame goederen en nieuwe huizen verkopen en in beide gevallen voorspellen analisten dat de situatie aanzienlijk beter is dan afgelopen maand.

De dollar index - een cijfer dat wordt samengesteld door de dollar uit te zetten tegen andere belangrijke valuta- is de afgelopen maanden flink in waarde gedaald. Een flink deel van deze daling schrijven forex strategisten toe aan uitlatingen van Fed voorzitter Ben Bernanke, ten aanzien van het mogelijk opkopen van extra staatsobligaties door de Amerikaanse Centrale Bank (ook wel quantitative easing genoemd).

Om te bepalen of en zo ja hoeveel extra geld de Fed in de Amerikaanse economie zal pompen kijken Bernanke c.s. ook naar de economische cijfers. Hoe gunstiger deze zijn, hoe groter de kans dat de de Fed geen extra stimulans uitvoert, of een kleinere.

De Wall Street Journal berichtte gisteren dat de Fed begin November -als het FOMC bijeenkomt- waarschijnlijk bekend maakt voor enkele honderden miljarden aan extra staatsobligaties te kopen (Goldman Sachs ging eerder uit van 1 biljoen) maar vermeldde geen bronnen voor de informatie.

Naarmate de beslissing van de Fed op 3 en 4 november dichterbij komt, zullen forex day traders actiever zijn op de valuta markt om te profiteren van tijdelijke swings. Economisch nieuws over de V.S. zal dan ook waarschijnlijk een grotere impact dan normaal hebben op de forex.

De Britse pond schoot vanmorgen omhoog op de forex nadat bekend werd dat het Britse Bruto Binnenlands Produkt (BBP) in het derde kwartaal beter was dan verwacht.

Economen hielden rekening met een afname van de groei van 1,2% in het tweede kwartaal naar 0,4% in het derde kwartaal. Het werd 0,8%.

Gegeven het negatieve sentiment dat het Verenigd Koninkrijk en de Britse currency de afgelopen weken omringde, is dat een substantiele opsteker voor de Britse regering en de Bank of England (BOE).

Door de perceptie dat de groei flink was afgenomen werd de druk op de BOE verhoogd om additionele stimulerende maatregelen te nemen door de geldhoeveelheid te vergroten, hetzelfde dat ook de Fed zegt te overwegen.

Dergelijke maatregelen, ook wel quantitative easing genoemd, worden echter door andere landen met argus ogen bekeken, omdat ze gezien worden als een oneigenlijk middel om de valuta te waarderen, en daarmee de buitenlandse concurrentie positie te verbeteren.

Voormalig Brits beleidsmaker Charles Goodhard gaf onlangs nog aan dat het Britse BBP cijfer flinke invloed zou hebben op het al dan niet besluiten tot extra stimuleringsmaatregelen. Nu het BBP over Q3 mee valt zal de speculatie onder forex traders toenemen dat er geen verdere stimuleringsmaatregelen worden genomen.

De Deputy Governor van de Bank of England, Paul Tucker, gaf gisteren aan dat de economie "reasonably strong headwinds and an uneven recovery" tegemoet zag. Maar wellicht wordt de soep dus toch net iets minder heet gegeten dan hij werd opgediend.

De ministers van financien van de G20 hebben elkaar beloofd om niet te grijpen naar het middel van "competitive devaluation", maar daarmee is de currency oorlog allerminst over.

Competitive devaluation, het verlagen van de eigen currency met als doel produkten in het buitenland goedkoper te maken en zo de export aan te jagen, kent vele gezichten. Een centrale bank kan bijvoorbeeld overgaan tot directe interventie op de forex, zoals Japan de afgelopen maanden heeft gedaan.

Een andere optie is het vergroten van de geldvoorraad door een centrale bank meer schatkistpapier te laten kopen. Daarmee wordt eigenlijk geld bijgedrukt, wat ook ontwaarding van de valuta tot gevolg heeft.

De voorzitter van de Fed, Ben Bernanke, kreeg het afgelopen weekend kritiek van andere G20 landen omdat hij heeft aangegeven wellicht van deze maatregel gebruik te gaan maken. Weliswaar met als reden om de economie te stimuleren en daarmee de banenmarkt, maar het onvermijdelijke effect is natuurlijk dat de dollar zal devalueren op de forex en daarmee de export zal toenemen en de import zal afnemen.

Directeur van forex strategie bij UniCredit SpA, Roberto Mialich, gaf desgevraagd aan dat de verklaring van de ministers hoogstens zal leiden tot een "fragiele wapenstilstand". "The foreign-exchange war is not over" aldus Mialich.

Er zijn ook geen harde beloften gedaan op de G20 top van afgelopen weekend. Dat komt mede doordat de leiders van de G20 landen volgende maand bij elkaar komen en daar de 'echte' beslissingen worden genomen, maar het doel van de voorbereidende top van de ministers van financien is om te kijken of er overeenstemming kan worden bereikt over bepaalde kern zaken. Dat blijkt niet echt zo te zijn.

De wil is er wel, maar om de currency oorlog te beeindigen zullen er harde afspraken gemaakt worden over wat wel en niet toelaatbaar is. Geen interventie, geen stimulering van de economie door geldverruimende maatregelen.

De Duitse minister van economische zaken, Rainer Bruedrle, nam alvast een voorschot op eventuele geldverruiming door de fed: "It's the wrong way to try to prevent or solve problems by adding more liquidity. Excessive, permanent money creation in my opinion is an indirect manipulation of an exchange rate."

De forex is het in ieder geval met hem eens, want de dollar is sinds de opmerkingen van Bernanke aanzienlijk verzwakt. Goldman Sachs stelde onlangs te verwachten dat de Fed al op 3 of 4 november (als de Fed bijeen komt) zal besluiten tot meer geldverruiming.

We wachten in spanning af.

Nadat de koers van de euro dollar dinsdag nog onder de 1,37 dook was er gisteren een rally van 200 pips. De euro maakt zich voor de tweede keer in een week tijd op om de 1,40 te doorbreken, maar forex analisten verwachten dat veel traders de uitkomst van de G20 meeting dit weekend afwachten. 

De Amerikaanse minister van financien, Timothy Geithner, zei gisteren dat de dollar wat hem betreft niet verder hoeft te verzwakken. Volgens Geithner zijn de belangrijkste valuta "in alignment".

Zijn commentaar volgt op de afgelopen dagen, weken toegenomen kritiek dat de V.S. probeert via een zwakkere dollar de eigen economie op te krikken. Volgens critici kan dit leiden tot een zogenaamde 'currency oorlog'.

Geithner liet verder weten dat hij tijdens de G20 de andere landen ervan ging proberen te overtuigen dat de V.S. niet actief bezig is de dollar verder te verzwakken. Takashi Kudo, market information specialist bij NTT SmartTrade: "Geithner's comments are giving a knee-jerk boost for the dollar."

De koers van de euro dollar is de afgelopen 24 uur in ieder geval omhoog geschoten. Forex analisten denken echter dat dit te wijten is aan de traditioneel zenuwachtige bewegingen die koersen vertonen aan de vooravond van belangrijk nieuws.

Forex traders zijn bezig zich te positioneren en day traders proberen te profiteren van die positie wisselingen. Onderstaande forex grafiek laat duidelijke resistance en support punten zien voor de EUR/USD, wat de kans vergroot dat nieuwe short (verkoop) posities worden ingenomen op de Euro Dollar rond de 1,40.

De G20 top begint morgen in Zuid Korea. Discussie punten zijn currencies, stimuleringsmaatregelen van overheden (wat indirect ook gaat over valuta ontwaarding) en ander economisch beleid. Gevreesd wordt dat de eensgezindheid die de G20 aan de dag legde op het hoogtepunt van de financiele crisis verdwenen is.

Wanneer Geithner tijdens de G20 top een krachtig pleidooi houdt voor het behouden van currency evenwicht zal de dollar wellicht tijdelijk versterken, maar traders zullen zich daags daarna waarschijnlijk snel richten op de eerstvolgende vergadering van de Fed, aankomende 3 November.

Verwacht wordt dat Fed voorzitter Ben Bernanke dan nieuwe stimuleringsmaatregelen voor de economie aankondigt. Vraag is of de euro dollar dan opnieuw moet worstelen met de 1,40 op de forex, of dat het snel een geval van 'erop en erover' wordt.

Concurrentie gebaseerd op het devalueren van de eigen valuta kan het fragiele economisch herstel ernstig beschadingen, aldus verschillende prominente politieke leiders en beleidsmakers.

In de aanloop naar de G20 top die aankomende vrijdag begint is het duidelijk dat het voorkomen van een all out currency oorlog prioriteit nummer 1 is.

Mervyn King, gouverneur van de Bank of England (BOE) zei dat de mondiale financiele leiders een "grand bargain" moeten sluiten om hun economisch beleid op elkaar af te stemmen en zo protectionisme te voorkomen.

De snelste en makkelijkste manier om de economie aan te jagen is de eigen munt te devalueren, zodat export produkten goedkoper worden in het buitenland. De makkelijkste manier om de eigen valuta te devalueren is bovendien door het bijprinten van extra geld, wat dus ook ruimte geeft tot nieuwe investeringen en het opkrikken van de binnenlandse bestedingen.

Naast (hyper) inflatie -iets waar Duitsland in de jaren 30 en het huidige Zimbabwe over mee kunnen praten- is er natuurlijk het risiko dat andere landen hetzelfde doen. In dat geval devalueren dus verschillende landen hun currencies zonder de voordelen te oogsten maar wel de nadelen. Dergelijk protectionisme kan een ernstige bedreiging zijn voor de economische stabiliteit.

King: "What is needed now is a 'grand bargain' among the major players in the world economy. A bargain that recognizes the benefits of compromise on the real path of economic adjustment in order to avoid the damaging consequences of a move towards protectionism."

Ook WTO leider Pascal Lamy sprak zich gisteren in deze richting uit. "I heard recently warnings that this stability could be put at considerable risk, and in what some perceive as a pursuit of an exchange rate induced comparative advantage." (...) "In other words, the hard-won path toward stability and trade led recovery could be put in serious jeopardy by uncooperative currency behavior."

Dat is ook waar de Braziliaanse minister van financien, Guido Mantega, de afgelopen maanden tegen waarschuwt. Hij was de eerste die sprak van de dreiging van een 'currency oorlog'. Iets wat eerst door het IMF en het Amerikaanse minister van financien werd ontkend, maar later juist werd erkend als reeel risico.

Voor forex traders is het volgen van de G20 daarom ook belangrijk, omdat er afspraken gemaakt zouden kunnen worden die de koersen op de valuta markt flink beinvloeden. Te denken valt aan afspraken over currency interventies op de forex -waar Japan sinds twee maanden aan is begonnen - en geldverruimende maatregelen van centrale banken om hun valuta te ontwaarden.

Hoewel de Amerikaanse minister van financien Timothy Geithner onlangs zei niet te vrezen voor een currency oorlog en gisteren in Palo Alto zei dat het Amerikaanse currency beleid nog steeds gericht is op een sterke dollar, spreken de feiten dat tegen.

Ondertussen is het geduld van de Braziliaanse minister van financien - Guido Mantega - op, hij heeft de belasting op inkomende geldstromenen die worden aangewend op de futures markt verhoogd van 0,38% naar 6%.

Sinds Ben Bernanke, voorzitter van de Amerikaanse Centrale Bank, eind augustus aangaf dat de Fed bereid is om het monetaire beleid verder te versoepelen en meer geld in het systeem te pompen om de economie te stimuleren, is de dollar met meer dan 7% gedaald ten opzichte van de belangrijkste andere currencies.

Een dergelijke daling zou in het verleden aanleiding zijn geweest voor de regering om maatregelen te nemen om de zwakke dollar te beschermen, maar zulke maatregelen blijven deze keer uit.

Volgens Jim O'Neill, voorzitter van Goldman Sachs Asset Management is dat logisch. "In an era where deflation pressures appear to be the greatest risk, growth is below trend and the U.S. wants to boost exports, why would they not want a weaker dollar?" (...) "The answer is when it becomes a problem for financial markets. Until then it's a straightforward strategy."

Andere economen en forex specialisten onderschrijven O'Neill's stelling; zolang de daling van de dollar op een ordelijke manier verloopt heeft Geithner er geen enkel probleem mee, in tegendeel. Het helpt Amerikaanse bedrijven om goedkoper te exporteren (de stijging hiervan is ook al zichtbaar in cijfers van sommige grote Amerikaanse bedrijven) en drijft bovendien binnenlandse aankopen van Amerikaanse produkten op."Buy American", maar niet omdat het Amerikaans is, maar omdat het goedkoop is.

De Brazilliaanse minister van financien Guido Mantega neemt inmiddels maatregelen om de stijging van de valuta, de real, af te zwakken. De real is de afgelopen paar maanden met meer dan 7% gestegen doordat de hoge rente stand van het land veel buitenlands geld aantrekt. Er vloeien vooral veel dollars Brazillie binnen.

Mantega stelt dat allerlei landen bezig zijn met het devalueren van hun currencies en dat iedereen er uiteindelijk alleen maar slechter van wordt. "This currency war needs to be deactivated. We have to reach some kind of currency agreement."

Mantega noemde hierbij de Plaza akkoorden uit 1985 als voorbeeld. Toen kwamen landen overeen om de dollar te laten devalueren ten opzichte van de Yen en de Duitse mark. Het IMF kon eerder deze maand echter niet tot een akkoord komen op het gebied van interventies op de forex.

Een belangrijk verschil met 1985 is bovendien dat de forex intussen fors is gegroeid. Hoewel interventies op korte termijn wel invloed op de forex zullen hebben, twijfelen veel forex analisten aan het nut ervan voor de langere termijn. Een voorbeeld is Japan, dat de afgelopen twee maanden al twee keer heeft geintervenieerd op de forex, maar wat niet heeft geleid tot een devaluatie van de Yen.

Later deze week komen de wereldleiders bijeen op de G20 top. De currency oorlog staat hoog op de agenda.

De Koers van de Yen is op de forex tijdens de Aziatische sessie opnieuw gestegen ten opzichte van de dollar. Forex analisten denken dat het komt doordat handelaren er op speculeren dat er in de aanloop naar de G20 vergadering van deze week geen nieuwe Japanse interventie zal komen. 

Ondertussen is het valuta paar USD/JPY, dat de koers van de Yen ten opzichte van de dollar weergeeft, in de buurt van de hoogste stand ooit. Deze stand, 79,75 (Yen voor 1 dollar) zou voor de Japanners allerminst reden tot feesten zijn, omdat Japan de Yen juist zo goedkoop mogelijk wil houden, om op die manier de export te bevorderen.

Maar dat willen wel meer landen. Om hun economieen sneller te laten herstellen proberen verschillende grote landen hun export aan te jagen, omdat de consumenten bestedingen steeds achter blijven. De eenvoudigste manier om de export te vergroten is door de valuta te laten devalueren, zodat de export produkten goedkoper worden in het buitenland.

Verschillende landen beschuldigen elkaar al van het opzettelijk devalueren van hun currency, waardoor er een openlijke valuta oorlog dreigt. De G20 top later deze week zal voor een groot deel in het teken staan van het voorkomen van zo'n currency war, waarin landen elkaar beconcurreren met steeds verdere currency devaluaties.

Dat is ook de reden dat forex traders denken dat de Yen deze week vrij spel zal hebben op de forex. Toshiya Yamauchi, currency analist bij Ueda Harlow in Tokyo: "The so-called currency war issue is likely to be discussed at the G-20 meeting, which will make it harder for Japanese authorities to carry out any intervention." (...) "The yen may test the all-time high of 79.75 versus the dollar if there's no threat of intervention."

Europese Bank President Jean-Claude Trichet heeft dit weekend verder aangegeven het opkopen van Europese staatsobligaties voorlopig niet te stoppen. De President van de Duitse Centrale Bank, Axel Weber, die tevens zitting heeft in de ECB Raad had eerder gezegd te vinden dat het tijd werd voor een exit uit het quantitative easing programma, omdat het riskanter zou zijn te laat uit te stappen dan te vroeg.

Trichet gaf echter aan dat vrijwel niemand in de raad het met Weber eens is en dat het einde van het programma voorlopig niet ter discussie staat.

Vanuit het Verenigd Koninkrijk kwam het bericht dat het  Centre for Economics and Business Research verwacht dat de Bank of England (BOE) zijn stimuleringsprogramma (vergelijkbaar met het Europese en Amerikaanse obligatie opkoop programma) binnekort met 100 miljard Britse Pond zal vergroten.

Voorlopig lijkt er dus voor de G20 nog genoeg stof tot discussie te zijn als het gaat om een al dan niet dreigende currency oorlog.

De speech van Fed voorzitter Ben Bernanke, vanmiddag rond 14.15 Nederlandse tijd, zal door forex traders en investeerders worden nageplozen op hints over mogelijke geldverruimende maatregelen. Tevens komen er vanmiddag belangrijke cijfers uit over de retail verkopen in de V.S, waarbij analisten verwachten dat er opnieuw groei was, en zelfs iets beter dan de afgelopen maand.

Speeches van de voorzitter van de Fed worden per definitie nageplozen op hints ten aanzien van mogelijk toekomstig beleid, maar op dit moment is de focus op Bernanke zo mogelijk nog groter, omdat de markt probeert te anticiperen op mogelijke 'quantitative easing' van de Fed.

Quantitative easing is het opkopen van de Centrale Bank van leningen met geld dat de Bank zelf creeert op haar eigen balans. Er wordt op die manier dus geld 'gemaakt'. Hiermee wordt meer geld in de econonomie gepompt, ter stimulering, maar tegelijkertijd treedt er ook geldontwaarding op. De dollar zwakte van de afgelopen weken wordt mede veroorzaakt door commentaar van Bernanke, eerder, dat de Fed overweegt om over te gaan tot meer quantitative easing.

Forex traders en investeerders zijn dan ook in toenemende mate bezig met 'hoeveel' en 'wanneer' vragen over deze mogelijke maatregelen. Stephan Maier, forex strategist bij UniCredit Spa in Milaan: " The focus is clearly on Bernanke's speech, which will be closely scrutinized for clues about the tools and size of quantitative easing" (...) "Expectations of further monetary easing have intensified since the release of the minutes."

De afgelopen dagen gaven verschillende forex analisten ook al aan dat er weinig dollar kracht te verwachten is op de valuta markt zolang er onzekerheid bestaat over de grootte van het quantitative easing programma en wanneer het in zou gaan.

Vanmddag rond 14:30 Nederlandse tijd komen bovendein de retail sales cijfers uit over de V.S. Analisten verwachten een stijging van de retail sales met 0,5% (vorige maand 0,4%) en een stijging van de core retail sales (retail ex auto's) met 0,4%. Ook gaan economen uit van een lichte stijging van het consumenten vertrouwen van 68,2 naar 68.8.

De retail sales cijfers worden live gepubliceerd op de forex economische kalender.

Omdat meer dan tweederde van het Amerikaanse Bruto Binnenlands Produkt wordt bepaald door consumenten bestedingen zijn de retail sales cijfers erg belangrijk als maatstaf voor de economie als geheel. Gunstige cijfers kunnen ook hun weerslag hebben op de besluitvorming van de Fed ten aanzien van het quantitative easing programma.

Voor intra-day forex traders kan het vandaag een hele mooie dag zijn om te traden op de forex. Volatiele bewegingen zijn mogelijk, maar ook snelle prijs bewegingen die goed verklaarbaar en solide zijn.

De Dollar index kwam vannacht op het laagste punt in 10 maanden. Forex traders blijven de dollar naar beneden duwen onder invloed van groeiende speculatie over het al dan niet pompen van extra geld in de economie door de Fed.

De euro dollar kwam op de forex op het hoogste niveau sinds januari dit jaar met een koers boven de 1,4100. Dit terwijl de koers in mei van dit jaar nog 1,19 noteerde. Een stijging van meer dan 18%.

De koers van de Yen kwam zelfs op het hoogste niveau in 15 jaar tijd ten opzichte van de dollar met een notering van rond de 81,050.

Dit ondanks meerdere interventies die de Japanse Centrale Bank (BOJ) de afgelopen maand pleegde op de forex, waarbij grote hoeveelheden Yen werden verkocht om de koers te drukken. Ook maakte de BOJ recentelijk bekend het eigen quantitative easing programma (waarbij de Centrale Bank meer geld pompt in de economie) uit te breiden.

Niets lijkt de dollar verzwakking op het moment echter te kunnen stuiten. Niet de zwakte van de Europese economie, niet het gerommel rond de euro of de kredietwaardigheid van de armere Europese landen (ook wel PIIGS genoemd) niet de verzwakte Europese banken en niet het massaal verkopen van Yen op de forex.

Forex insiders dat het aloude adagium 'buy the rumor, sell the news' op het moment koning is. Er is immers veel onzekerheid over of de Fed nu wel of niet daadwerkelijk het quantitative easing programma gaat uitbreiden om de Amerikaanse economie verder te stimuleren. En in de afwezighed van harde data wordt er vaak gespeculeerd.

Goldman Sachs rapporteerde gisteren dat het verwacht dat de Fed voor $1 biljoen (Engels: $1 trillion) aan Amerikaanse assets gaat opkopen met door de Fed zelf te creeeren geld, om de economie te stimuleren. Goldman gaf verder aan dat het verwacht dat de Fed dit aankomende 2-3 november bekend zal maken.

Ook andere economen en forex analisten zijn het er over eens dat er weinig kans is op dollar kracht zolang er onzekerheid blijft bestaan over het al dan niet ingrijpen van de Fed.

Adam Carr, senior econoom bij ICAP Australia Ltd: " It really comes down to what the Fed does and we are looking at the prospect of further quantitative easing in November of December." (...) "You're not likely to see any dollar strength until the Fed's November meeting."

Carr gaf verder aan te verwachten dat de Dollar Index met minstens 3 tot 5 procent zou dalen -en wellicht zelfs met 10 tot 15 procent- wanneer de Fed daadwerkelijk zou aankondigen tot verdere quantitative easing over te gaan.

Daar zullen de Duitsers, Japanners, Chinezen en Brazillianen blij mee zijn. Eerder rapporteerden we al over een mogelijke currency oorlog en wanneer de Amerikaanse Centrale Bank over gaat tot quantitative easing lijkt die oorlog weer een flinke stap dichterbij.

Valuta paar euro dollar is de afgelopen weken in rap tempo richting de 1,40 gegaan op de forex, maar analisten voorspellen dat er nu een afkoelingsperiode aan komt.

De stijging van de koers van de euro begon na het bereiken van een dieptepunt van $1,19 eerder dit jaar, waarna steeds duidelijker werd dat het economisch herstel van de Verenigde Staten moeizamer ging dan eerder aangenomen, terwijl zorgen over het opbreken van de Euro na de overeenstemming over de Griekse bailout afnamen.

De negatieve stemming over de Amerikaanse economie en de dollar is volgens forex analisten echter te ver doorgeschoten, waardoor de euro nu duidelijk 'overbought' is.

Zo staat de 14 daagse Relative Strength Index (RSI) een bekende en veel gebruikte technische indicator, al sinds 28 September boven de 70. Dat is de langste periode sinds Maart 2008 en boven het niveau waarop traders vaak op een koers wijziging verwachten.

Toshiya Yamauchi, currency analist bij Ueda Harlow in Tokyo: "Given the euro has gained at a fast pace and reached $1,40, there will be some selling. The euro may fall to about $1,35."

Fundamentele analisten wijzen ondertussen al langer op de onwaarschijnlijk van een stijging van de euro (ver) boven de $1,40, gegeven de zwakte van economie van de Euro zone en de problemen die dit jaar aan het licht kwamen met betrekking tot het voeren van een gemeenschappelijk economisch en fiscaal beleid.

Onderstaande forex grafiek van de EUR/USD (1 dag = 1 candle) laat zien hoe stormachtig het valuta paar de afgelopen weken is gestegen, na een tijd lang in een range van 1,27 - 1,30 te zijn gebleven. Vorige week liep de EUR/USD echter tegen resistance aan bij het proberen te overstijgen van de 1,40. Dat duidt er op dat de bulls wellicht aan kracht hebben verloren.

Op dit moment noteert de EUR/USD rond de 1,3850 op de forex

De koers van de dollar is op de forex het afgelopen kwartaal het meest in 8 jaar gedaald. Teveel, stellen vooraanstaande forex analisten.

Veel van de dollar zwakte wordt veroorzaakt door 'sentiment trading', oftewel het aan- en verkopen van posities op basis van het 'gevoel van de markt'. Maar dat gevoel is overdreven, aldus de analisten. 

"The market will find it has been selling the rumor and will rush to buy the fact." aldus hoofd currency research van BNP Paribas. Hij voegde daar aan toe: "Everybody sits in the same boat and is heavily negative the dollar. When too many people are sitting in a boat it's no longer safe."

Het bewegen van de currency koersen op deze manier is natuurlijk niets nieuws. Valuta worden vaak gekocht op geruchten en vermoedens, waarna er ook een onvermijdelijk keerpunt komt op het moment dat geruchten feiten worden. Toch is het verlies van de dollar op de forex de afgelopen maanden substantieel geweest.

In het derde kwartaal daalde de dollar index met 8,5% en deze maand alleen al ging er nog eens 2,1% vanaf. Die 2,1% wordt veroorzaakt door het signaal van de Fed dat ze meer geld in de Amerikaanse economie zal pompen als de banenmarkt zo slecht blijft als nu.

De koers van de euro dollar stond een paar maanden geleden nog op 1,19 maar is inmiddels gestegen tot rond de 1,40. Analisten wijzen er echter op dat het IMF heeft voorspeld dat de groei van de Amerikaanse economie volgend jaar een vol procent punt hoger zal uitpakken dan die van de Eurozone.

Bovendien is het nog maar de vraag of en zo ja hoeveel geld de Amerikaanse Centrale Bank werkelijk in de economie gaat pompen. Lee Hardman, currency strategist bij Bank of Tokyo: "The economic data hasn't deteriorated to such an extent that they need to implement such an aggressive shock and awe approach. (...) "Positioning and sentiment are certainly suggesting that dollar pessimism is quite extreme."

Ook wijzen forex analisten erop dat de laatste twee keer dat het "dollar sentiment" zo slecht was als nu, begin 2008 en eind 2009, de dollar korte tijd daarop begon aan een indrukwekkende rally. Zo steeg de dollar index met zo'n 24% in de tweede helft van 2008 en met bijna 20% tussen November 2009 en Juni 2010.

Currency strategisten voorspellen dat de dollar wel eens spoedig onder druk zou kunnen komen te staan als er geen duidelijkheid komt over de voorgenomen maatregelen van de Fed. Thomas Dale, hoofd currencies bij Insigh Investment Management: "The Fed doesn't know how much it will end up buying and the market doesn't know, and that's making people nervous. Until the announcement of what we'll get, the dollar will be under pressure."

In aanmerking genomen dat, in tegenstelling tot de ECB, de Fed nou niet de meest open institutie is, kan de onzekerheid dus nog wel een tijdje duren.

De Amerikaanse minister van financien, Timothy Geithner, waarschuwde gisteren voor een "damaging dynamic" op de forex, waarbij landen hun competativiteit proberen te vergroten door hun valuta te devalueren. 

Geithner's commentaar komt na een week waarin er volop gespeculeerd wordt over een aanstaande 'Currency War' -voor het eerst zo betiteld door de Braziliaanse minister van financien, Guido Mantega.  Een valuta oorlog waarbij landen proberen hun munt te devalueren om zo de export te stimuleren.

Geithner: "more and more countries face stronger pressure to lean against the market forces pushing up the value of their currencies." (...) Maar currencies zijn "inherently a multilateral issue that is much easier to solve if countries come together."

De Japanse Centrale Bank verlaagde de rente die het berekent aan Japanse banken naar 0% en maakte tevens bekend dat het meer assets gaat opkopen om op die manier de economie te stimuleren (en de yen te devalueren). Voorlopig lijkt het echter weinig effect te hebben op de koers van de Yen op de forex, die vanochtend dicht in de buurt van de hoogste stand in 15 jaar stond ten opzichte van de dollar.

Geithner vindt overigens niet dat de Japanners ongeoorloofd ingrijpen op de forex. Toen hem althans gevraagd werd of hij van mening is dat Japan het vuurtje onder de "damaging dynamic" aan het opstoken is, antwoordde hij "I don't, no".

Op zichzelf een verrassend antwoord, aangezien de Amerikanen op het moment behoorlijk witheet aanlopen wanneer het gaat om China en hun weigering om de Chinese currency, de Yuan, te laten stijgen ten opzichte van de dollar (de Yuan wordt niet vrij verhandeld op de valuta markt).

Zelf hebben de Amerikanen overigens weinig te klagen op het moment, omdat de dollar de afgelopen weken in rap tempo is gedevalueerd ten opzichte van de Euro, de Yen, de Britse Pond en nog een heel scala aan andere valuta. Daar zijn sommige van die andere landen dan weer niet blij mee, getuige het commentaar van de Braziliaanse minister van financien vorige week, toen hij aangaf "all excess dollars" op te gaan kopen op de forex. (onduidelijk was wanneer er sprake zou zijn van "excess" dollars)

De Japanse vice minister van financien, Fumihiko Igarashi, meldde dat "It's not our intention to engage in a currency- davaluation race for the sake of national interest." (..) "We could conduct smoothing operations when movements are extremely volatile, that would be permissible." Althans, volgens hemzelf zou dat toegestaan zijn.

Analisten denken dat het commentaar van zowel Igarashi als Geithner ook gemaakt is met het oog op de aankomende G7 meeting, waar ongetwijfeld geprobeerd gaat worden de geest van een nieuwe currency oorlog terug in de fles te duwen.
 

De koers van de euro dollar noteerde vanochtend 1,3870 op de forex, de laagste stand in 8 maanden tijd. Reden is de aanmerkelijk gegroeide kans dat de Amerikaanse Centrale Bank dieper gaat ingrijpen op de economie door meer geld in het systeem te pompen.

Sinds de Federal Reserve twee weken geleden bekend maakte dat het overweegt om meer geld te scheppen door (staats)obligaties te gaan kopen op de openbare markt, is de koers van de dollar in rap tempo gedaald ten opzichte van alle belangrijke valuta.

Het opkopen van assets waar de Fed over spreekt wordt ook wel quantitative easing genoemd, oftewel het vergroten van de geldhoeveelheid om liquiditeitskrapte tegen te gaan.

Ook Japan, het Verenigd Koninkrijk en de EU hebben in de maanden na de val van Lehmann Brothers op grote school aan quantitative easing gedaan, om de ernstig beschadigde krediet markten overeind te houden. De afgelopen weken lijkt het er echter op dat Centrale Banken deze methode ook willen gebruiken om hun economie meer te stimuleren doordat de valuta devalueert vanwege quantitative easing.

Zo maakte de Japanse Centrale Bank onlangs bekend dat het meer assets gaat opkopen om de Yen te laten devalueren en zo de export te stimuleren.

Sinds de koers van de euro dollar in april van dit jaar rond de 1,19 noteerde op de forex, is de koers alweer 16,5% gestegen, waarvan het leeuwendeel in de afgelopen twee weken, toen de euro nog $1,27 noteerde.

Forex analisten denken dat de markt de euro blijft opduwen tot er meer duidelijkheid komt over de daadwerkelijke stappen van de Fed, alhoewel de fundamentele zwakte van de euro op een gegeven moment ook weer om de hoek zal komen kijken.

Naoto Minatogawa, currency analist bij Himawari Securities: "Underlying negative sentiment toward the dollar remains intact due to lingering prospects for additional easing in the U.S."

Jonathan Cavenagh, currency strategist bij Westpac Banking Corp, wijst er op dat al die extra dollars die de Fed in het systeem gaat pompen niet allemaal in de V.S. gaan blijven, wat in zichzelf al een neerwaartse druk op de dollar betekent. "The fed is still likely to pump billions of billions of dollars in the system. All that liquidity has to find a place. Some of that will stay in the U.S. and some of that will inevitably try to find a better yield somewhere."

In afwachting daarvan, hebben we Ben Bernanke van de Fed alvast onze bankrekening opgestuurd -uiteraard per aangetekende post- voor het geval hij niet weet waar hij met al die "liquidity" naar toe moet.

De Japanse Centrale Bank heeft vannacht de rente verlaagt in een poging de yen te laten dalen op de forex. De "currency oorlog" waar Brazilie vorige week voor waarschuwde lijkt daarmee weer een stap dichterbij.

In een poging om hun economieen te laten groeien door middel van grotere export, komen veel landen in de verleiding hun currency te laten dalen ten opzichte van andere valuta. Een goedkopere munt betekent immers dat de buitenlandse concurrentie positie verbetert, waardoor de afzet stijgt.

China wordt er door de V.S. al langer van beticht de Chinese currency de Yuan opzettelijk laag te houden om zo makkelijker produkten te kunnen verkopen in de V.S. en Europa. De Japanners zijn ook al langere tijd wanhopig, omdat hun valuta maar blijft stijgen ten opzichte van de dollar en de Euro, waardoor hun concurrentie positie in vergelijking met die economische regio's verslechtert.

De rente die de Japanse Centrale Bank rekent aan andere Japanse banken - interest rate, overnight call rate - stond al op een historisch lage stand van 0,1%. Vannacht heeft de Bank of Japan (BOJ) de rente echter nog verder verlaagd, naar een stand van 'tussen 0 en 0,1%'.

Dit is voor een groot deel ook en symbolisch gebaar. De BOJ wil hiermee duidelijk maken dat het vastbesloten is de Yen te laten devalueren, met alle beschikbare middelen, en dus niet alleen met directe interventie op de forex. Zo kondigde de BOJ ook aan meer obligaties op te kopen, om hiermee geld te scheppen, een praktijk die ook de Fed onlangs aankondigde als mogelijke maatregel om de economie te stimuleren.

Druk op Fed

Ondertussen neemt ook de druk op de Fed toe om stappen te ondernemen die de economie stimuleren en de Amerikaanse dollar goedkoper maken. Dit soort stappen worden door de Brazilianen op hun beurt met argwaan bekeken, en de Braziliaanse minister van financieen heeft dan ook al gezegd dat zijn land "all excess dollars" op de forex zal opkopen om te voorkomen dat de real te ver stijgt ten opzichte van de dollar.

Dominique Strauss-Kahn, de directeur van het IMF, gaf vorige week aanvankelijk aan dat hij een currency war nog niet zo snel zag gebeuren, maar veranderde dit later in een waarschuwing aan landen niet verwikkeld te raken in een currency oorlog, omdat dit voor alle landen slecht zou zijn.

Vraag is nu hoe de klaarblijkelijke currency mobilisatie nog te stoppen is....

 

 

De meest succesvolle forex analist van de afgelopen anderhalf jaar voorspelt dat de euro dollar volgend jaar op pariteit komt. Hoewel de koers van de euro het op de forex de afgelopen twee weken bijzonder goed heeft gedaan, zijn noch de fundamentele zwaktes rondom het euro beleid, noch de fundamentele zwakte van een aantal Europese economieen verdwenen.

Shaun Osborne, currency strategist bij TD Securities in Toronto was de meest accurate forex analist van de afgelopen 6 kwartalen volgens het bekende Bloomberg, aan wie 37 grote currency traders hun voorspellende data doorgeven.

Osborne maakt vooral gebruik van "economic fundamentals" en historische market relationships en is dus meer een fundamenteel analist dan een technisch analist. Osborne: "It's tempting to investigate new methodologies and new ways of analyzing the markets, but by and large the tried and tested ways eventually win out." (...) "While there's been a lot of uncertainty, we've stuck with our basic views on the markets and haven't changed them too often."

Osborne staat overigens niet alleen in zijn voorspellen dat de euro nog voor het einde van het jaar flink zal dalen ten opzichte van de dollar. De afgelopen weken heeft de koers van de EUR/USD meer dan 1000 pips gewonnen en verschillende forex analisten zien het valuta paar ook nog wel doorstijgen naar de 1,40, maar in een verdere stijging lijkt maar weinig vertrouwen te zijn.

Het is dan ook vooral de zwakte van de Amerikaanse economie en de mogelijke / waarschijnlijke interventie van de Fed middels het pompen van extra geld in de economie, die de euro op het moment doet stijgen ten opzichte van de dollar. Wanneer het effect daarvan echter is uitgewerkt zal de aandacht weer vol komen op de zwakke Europese economie en het gebrek aan onderling economisch beleid.

Toch, een voorspelling dat de EUR/USD van de $1,37 van vandaag, 4 oktober, zal dalen tot $1,13 voor 31 December, is gewaagd te noemen. Een daling van bijna 2500 pips, oftewel 17,5% in minder dan drie maanden tijd. Als hij gelijk krijgt kan het een hele mooie rit zijn voor de oplettende forex trader.

Forex analisten denken dat de koers van de euro snel door zal stijgen op de forex wanneer cijfers over de Amerikaanse produktie sector vanmiddag -zoals verwacht- negatief uitvallen.

Valuta paar euro dollar is op de forex in de afgelopen paar weken zo'n 1000 pips gestegen. Een indrukwekkende rally, die echter weinig te maken heeft met de economische kracht van de euro zone.

De focus van forex traders ligt op het moment vooral bij de zwakte van de Amerikaanse economie, met name ook omdat de Amerikaanse Centrale Bank, de Fed, onlangs aangaf bereid is meer geld in het systeem te pompen als de economie -en vooral de banenmarkt- niet snel aantrekt.

Valuta handelaren zijn dan ook extra geinteresseerd in cijfers over de Amerikaanse economie, omdat belangrijke tegenvallers het ingrijpen van de Fed kunnen versnellen; waarmee dan ook de dollar verder zou afzwakken.

Naoto Minatogawa, currency analist bij Himawari Securities: "Underlying sentiment is still negative for the dollar as data continue to show weakness in the recovery momentum, which supports the view that the Fed will ease more."

Cijfers over de Chinese economie die vanochtend vroeg werden vrij gegeven duiden op een expansie van de produktie in China. De Chinese Inkoop Managers Index uit de produktie sector nam toe van 51.7 naar 53.8. (Economische kalender woordenboek).

Verwacht wordt dat de economische kalender vanmiddag minder gunstige cijfers zal publiceren voor de Verenigde Staten. De Inkoop Managers Index uit de Amerikaanse produktie sector kwam vorige maand uit op 56.3, maar voor deze maand denken analisten aan een daling naar 54.6.

Minatogawa denkt ook dat de euro dollar mogelijk door kan stijgen tot de psychologisch belangrijke grens van 1,40 wanneer de Inkoop Managers Index cijfers van vanmiddag inderdaad duiden op afnemende condities. "If the ISM survey confirms the deterioration, the dollar may head toward $1,40 per euro."

Het momentum op de forex was de afgelopen anderhalve week in ieder geval bij de gemeenschappelijke Europese currency. Zelfs de verlaging van de Spaanse Credit Rating door rating agency Moody's, en het bericht dat Ierland wellicht nog tientallen miljarden extra in haar banken zal pompen, konden door opmars van de euro niet stoppen.

De cijfers van ISM Manufacturing PMI worden vanmiddag rond 16.00 Nederlandse tijd op de economische kalender gepubliceerd

Credit rating agency moody's heeft de credit rating van Spanje verlaagd van Aaa naar Aa1. De koers van de euro dollar daalde aanvankelijk licht op de forex, maar herstelde zich snel. Ierland maakte verder bekend bereid te zijn in totaal 50 miljard euro extra te steken in een banken bailout van twee grote Ierse banken. Ook dit schrok intra-day forex traders echter niet af.

Twee van de drie andere grote credit rating agencies, Fitch en Standard & Poor's, hadden de Spaanse credit rating al eerder verlaagd. De reden die Moody's opgaf om de anderen nu te volgen was de "weak economic outlook".

Ter vergelijking, de Griekse credit rating was door Moody's eerder al tot "non-investment grade" verlaagd, wat 4 stappen lager is dan de top triple A (Aaa) rating, waar die van Spanje nu 1 stap verwijderd is van de top rating.

Toch maken investeerders zich zorgen over de economische toekomst van Spanje en haar vermogen om de opgebouwde schulden terug te kunnen betalen, getuige de steeds verder oplopende spread tussen Spaanse en Duitse staatsobligaties. (de spread is het verschil in rente dat investeerders vragen om riskantere leningen te kopen).

Valuta paar euro dollar bewoog aanvankelijk wel een paar tientallen pips naar beneden op de forex maar de koers herstelde zich relatief snel. Reden hiervoor, volgens David Deddouche, foreign-exchange strategist bij Societe Generale SA: "Spain and Ireland are hurting the euro today but there is more widely a move toward a weaker dollar."

De Ierse overheid maakte bekend bereid te zijn in totaal 50 miljard euro te stoppen in Allied Irish Bank en Anglo Irish Bank, als dit nodig zou zijn. zo'n 23 miljard daarvan is al uitgegeven om Anglo Irish overeind te houden, nadat de Ierse overheid de leenbank in zijn geheel overnam.

Sebastian Orsi, analist bij Merrion Capital: "The big surprise is the increased capital number for Allied Irish. The government could end up with over 90 percent of the group, subject to investor take-up of the planned stock sale to shareholders."

Forex analisten gaven eerder al aan dat de focus van de markt op dit moment ligt op de kans dat de Fed de 'geldpers' aan zet om meer geld in het systeem te kunnen pompen. Veel analisten zien de euro dollar dan ook op korte termijn doorstijgen naar 1,40.

Voorlopig lijkt de reactie van de euro op het nieuws over Spanje en Ierland hen gelijk te geven