De paniek afgelopen vrijdag van investeerders over het gerucht dat een Ierse bailout dichtbij was blijkt een storm in een glas water. Althans, in die richting gaat de ontkenning van het Internationaal Monetair Fonds en de Ierse regering.

De kosten voor investeerders om Ierse staatsobligaties te verzekeren tegen een Iers bankroet schoot naar record hoogte en de yield spread (verschil) tussen Ierse en Duitse staatsobligaties steeg tot het hoogste niveau in de geschiedenis van de euro.

Oorzaak was een artikel van de Irish Independent newspaper, waarin werd geschreven dat de Ierland 'perilously close' was bij het vragen om hulp bij het IMF en de Europese Unie.

De krant baseerde zich hierbij op een rapport van Barclays Capital, waarin de bank stelt dat hoewel de Ierse liquiditeitspositie op het moment comfortabel is, dit snel zou kunnen veranderen wanneer onvoorziene verliezen bij de banken aan het licht zouden komen of de economische situatie verder verslechterde.

Dat rapport gaat dus lang zo ver niet als de Irish Independent suggereert, maar de markten zijn nerveus, zo zegt ook Geraldine Concagh, senior econoom bij Allied Irish Banks: "The report is a lot more measured than what has been reflected in the newspaper. The market is very nervous at the moment."

Het IMF gaf aan dat het niet verwachtte dat een Ierse bailout nodig zou zijn. "The Irish authorities have taken assertive measures to deal with the banking crisis. As we have said before, we do not envision that IMF financing wil be needed." aldus een woordvoerder van het fonds.

Toch zullen de markten waarschijnlijk nog lang onrustig blijven over de economische situatie in landen als Ierland, Portugal en Spanje, nadat ook in Griekenland veel ontkend werd, totdat er ineens toch een Griekse bailout nodig bleek.

De dollar staat onder druk op de forex omdat veel valuta handelaren vermoeden dat de Amerikaanse Centrale Bank morgen nieuwe maatregelen aan zal kondigen om de rente laag te houden.

Het herstel van de Amerikaanse economie loopt de afgelopen maanden averij op. Vooral de werkeloosheid wil in de V.S. maar niet afnemen, zonder welke echt, duurzaam economisch herstel niet mogelijk is.

De Amerikaanse Centrale Bank (Federal Reserve, Fed) staat onder druk om de economie verder te stimuleren, zodat investeringen en vooral het aantal banen weer zal toenemen. Met de rente stand al dicht bij de nul procent betekent dit dat de Fed zal proberen om via andere wegen meer geld in het systeem te brengen.

Emmanuel Ng, currency strategist bij Oversea-Chinese Banking Corp: "Apart from the focus on U.S. housing market data, the FOMC will see the market looking for signs that the Fed is inching closer to any further quantitative-easing measures, potentially putting the dollar at a disadvantage."

De aankomende dagen komt er ook nieuwe data uit over de Amerikaanse huizenmarkt -waar de financiele crisis destijds mee begon- en veel economisch analisten voorspellen dat zal blijken dat het nog altijd slecht gaat met de huizenmarkt. Dat is een sterk teken dat het met de Amerikaanse consument en zijn vertrouwen -en koop bereidheid- in de economie ook niet goed gaat.

Koers Euro Dollar

Valuta paar euro dollar had afgelopen week de beste week sinds Mei 2009 en sloot voor het eerst sinds langere tijd weer boven de 1,30. Om 10.30 vanochtend is de koers van de euro ten op zichte van de dollar rond de 1,31.

Morgen (dinsdag) belooft een volatiele dag te worden op de forex voor de dollar -en daarmee ook voor de koers van de euro, de pond en de yen- als de Fed met het maandelijkse rente besluit komt. Het gaat daarbij dan vooral om het begeleidend commentaar van de Fed. Bovendien komen er ook cijfers uit over het aantal nieuwe huizen dat gebouwd wordt in de V.S. en afgegeven bouwvergunningen.

De koers van de euro ten opzichte van de dollar is deze week met zo'n 3,5% gestegen, de sterkste wekelijkse stijging in meer dan een jaar tijd. Als oorzaak noemen forex analisten de verbeterde Europese economie en de afgenomen kans op een hernieuwde mondiale recessie.

Ook de afgelopen uren is de euro dollar flink gestegen op de forex, nadat Duitse kanselier Angela Merkel aangaf dat Duitsland de Euro bailout voor de zwakkere euro landen niet zal verlengen voorbij de lopende termijn van 3 jaar.

De Duitse economie laat de afgelopen maanden een sterke opleving zien terwijl het herstel van de Amerikaanse economie wat in het slop zit. Tegelijkertijd stellen currency strategisten dat de kans dat de economie van de V.S. in een nieuwe recessie afdaalt steeds kleiner wordt.

Sommige economen durven al te voorspellen dat de euro zowel de dollar als de Japanse currency de Yen gaat verslaan de aankomende tijd. Adam Carr, econoom bij ICAP Australia, onderdeel van de grootste interdealer broker: "The U.S. economy is looking better, Europe is doing much better. The euro will be a beneficiary. I've been fairly bearisch on the yen."

Onderstaande forex grafiek (1 candle = 1 uur) laat zien dat de euro de afgelopen dagen sterk is gestegen op de valuta markt ten opzichte van de dollar.

Hoewel de koers van de euro dollar deze week dus eindelijk uit de range van 1,27 - 1,30 is gebroken is niet iedereen ervan overtuigd dat de Europese valuta ook op de langere termijn de weg naar boven heeft gevonden. In tegendeel, de meeste forex traders en analisten stellen dat de fundamentele zwakheden van de euro die dit jaar zijn blootgelegd, niet zijn verdwenen.

Griekenland lijkt steeds dieper weg te zakken in recessie en de spread op Ierse, Portugese en Spaanse staatsobligaties is de afgelopen maanden verder opgelopen. Dat doet bij veel investeerders en valuta handelaren dan weer de vrees op roepen dat de Europese banken kans lopen om in zwaar weer te komen als het mis gaat met een van de zwakkere Euro landen.

Vooralsnog denkt Merkel blijkbaar in ieder geval niet dat die kans reeel is.

Nu de goudkoers de belangrijke de resistance van $1.250 heeft gebroken voorspellen technisch analisten dat de goudprijs snel richting de $1.300 kan. De goudhandel heeft de afgelopen maanden een steeds grotere vraag gezien en ook grote investeerders gaan en masse voor goud.

Axel Rudolph, technisch strategist bij Commerzbank in London, schrijft: "according to a cycle which we have been following since late 2008, the $1,300 region should be reached by the first week of October."  (...) "Fromt there at least a minor correction lower toward the $1,250 region should be seen before another up leg takes the it to our medium- term upside target at $1,390 / $1,400 in the first half of 2011."

Onlangs werd bekend dat ook investeringsgoeroe George Soros veel heeft geinvesteerd in goud. Hij noemt goud de "ultimate asset bubble" maar voegt er aan toe dat het slim is om aan het begin van een bubbel te kopen. Is dit het begin van een echte bubbel?

Zeker is in ieder geval dat de goudprijs al jaren aan het stijgen is en dat 2010 het 10e jaar op rij te zijn van een stijging van het begeerde edelmetaal. De wildste voorspellingen doen de ronde over het mogelijke koersdoel van goud, tot aan $15.000 per ounce toe (wat ooit ongetwijfeld een keer bereikt gaat worden, maar niet in de nabije toekomst).

De belangrijkste reden voor de stijging van de goudkoers op het moment is dat zowel in een slechte als in een goede economie goud zich verzekerd weer van een solide vraag. In een onzekere economie wordt goud door investeerders gebruikt als vluchthaven, in een goede economie is de vraag naar edelmetalen groot omdat consumenten er meer geld aan uitgeven. Tel daarbij op dat ze in opkomende landen als China en India dol zijn op goud en de de stijging is direct verklaarbaar.

En dan zijn er natuurlijk de speculanten, groot en klein, die zelf in goud handelen om het voor een betere prijs weer door te verkopen. De afgelopen jaren waren voor individuele goudhandelaren echte gouden jaren, en het ziet er voor het moment uit dat het voorlopig zo blijft ook. En als de Goudprijs instort kunnen goud speculanten ook daar stevig aan verdienen door short te gaan.

Zelf  handelen in goud is tegenwoordig erg makkelijk. Bij de meeste CFD brokers kun je namelijk ook in goud handelen. 

Voor het eerst sinds 2004 heeft Japan ingegrepen op de foreign exchange om de opmars van de Yen te stoppen. Gisteren nog bereikte de Japanse currency op de valuta markt de hoogste stand in 15 jaar ten opzichte van de dollar. 

Het Japanse bedrijfsleven klaagde al langer over de almaar sterker wordende Yen, die hun buitenlandse concurrentie positie verzwakt. 16% van het BBP van Japan komt uit export en de laatste maanden hebben Japanse bedrijven bijvoorbeeld veel te verduren van hun Duitse concurrenten, wiens munt juist steeds zwakker is geworden.

De Japanse interventie komt een dag nadat premier Naoto Kan een rivaal versloeg in interne partij verkiezingen. Saillant detail is dat juist die rivaal openlijk aangaf in te willen grijpen op de forex, iets wat Kan op dat moment nog afhield.

Interventie op de forex - het direct aan- of verkopen van currency op de openbare valuta markt- komt de afgelopen jaren nauwelijks nog voor. De reden is dat de foreign exchange de afgelopen jaren zo exponentieel gegroeid is dat er volgens currency analisten nauwelijks lange termijn effect is van een interventie. Japan weet dit natuurlijk ook, maar is op een punt aangekomen dat het vindt dat het niet anders kan dan toch ingrijpen, ook al heeft het slechts op de kortere termijn effect.

"In the medium-term it can't change the overall direction of the currency", aldus Tohru Sasaki, hoofd foreign exchange research bij JPMorgan Chase Tokyo.

Voor de interventie noteerde de Yen onder de 83 yen per dollar. Op dit moment, na een heftige Aziatische sessie op de forex, is de koers van de yen rond de 85,50. Het Japanse ministerie van financieen heeft volgens insiders de 82 yen op de dollar grens als "line of defense" geidentificeerd.

Forex traders die actief waren gedurende de Aziatische sessie hebben vannacht in ieder geval hun slag kunnen slaan, getuige bovenstaande forex grafiek van de dollar yen (1 candle = 1 uur). Als je met deze grafiek geen koopsignaal hebt gekregen, dan wordt het wellicht tijd voor een ander trading systeem.

De Japanse currency is vannacht opnieuw hard gestegen ten opzichte van de dollar op de forex, nadat duidelijk werd dat de zittende premier een rivaliserende partij genoot had verslagen in een partij verkiezing. Hierdoor is de kans kleiner geworden dat de Japanse regering daadwerkelijk zal ingrijpen op de valuta markt om de stijging van de Yen te stoppen.

Er wordt onder forex traders de afgelopen maanden veel gespeculeerd over de kans dat de Japanse regering zal intervenieren op de forex, omdat een dure Yen een groot nadeel is voor de Japanse economie, die voor een groot deel van de export afhankelijk is. De laatste keer dat de Japanse Centrale Bank direct ingreep de forex - door Yen te verkopen - was in 2003.

Toch denken veel forex handelaren dat het deze keer niet zo ver zal komen, omdat de forex de afgelopen jaren zo sterk gegroeid is. Daardoor is het voor een enkel land bijna onmogelijk om duurzaam in te grijpen op de koers van een currency. Een gecoordineerde interventie van verschillende landen zou misschien langduriger effect kunnen hebben maar zelfs daar wordt aan getwijfeld.

De uitdager van premier Naota Kan, Ichiro Ozawa, had in ieder geval de afgelopen dagen aangegeven dat ingrijpen misschien noodzakelijk was, ook zonder hulp van andere landen en ook als het effect slechts klein is. Is die mogelijkheid van de baan nu Kan weer stevig in het zadel zit? Nee, maar de druk lijkt voor het moment van de ketel.

Derek Halpenny, hoofd currency research bij Bank of Tokyo Mitsubishi: "Traders have taken the conclusion that a Kan victory reduces the likelihood of intervention." (..) "I'd be wary of buying yen at these levels though as Kan still may intervene."

Wat de beste forex strategie is in de gegeven omstandigheden is open voor discusie, maar bovenstaande forex grafiek van de dollar yen laat in ieder geval zien dat de dollar de afgelopen nacht flink heeft verloren ten opzichte van de yen.

Forex traders en investeerders beginnen de week optimistisch door verrassend goede cijfers uit China. Dit wordt gezien als een teken dat de mondiale economie niet in een nieuwe recessie zal afglijden. Valuta handelaren verkochten daarom de Yen en de Dollar (veilige haven currencies) en kochten de Euro.

De Chinese industriele output bleek over de afgelopen maand niet met -de verwachte- 13% te zijn gestegen, maar met 13,9%. Dat is de grootste stijging sinds afgelopen mei. Bovendien stegen ook de Chinese retail sales flink, met 18,4% nog steeds hoger dan de verwachte 18%. Tegelijkertijd zijn ook de consumenten prijzen in China met 3,5% gestegen, wat het hoogste is in 22 maanden tijd.

Door de snelle prijsstijgingen dreigt de inflatie in China uit de hand te lopen. Daarom heeft de Chinese overheid de waarde van de Yuan opnieuw opgehoogd ten opzichte van de dollar. De nieuwe koers is 6.7509 Yuan voor 1 dollar, de hoogste koers sinds China medio 2005 de koppeling aan de dollar losliet.(de Yuan wordt overigens nog niet verhandeld op de forex)

De U.S Dollar en de Japanse Yen verloren terrein op bijna alle andere currencies op de forex, doordat hernieuwde hoop op een doorzettend herstel van de wereld economie de trek naar meer risicovolle investeringen doet toenemen. Mike Jones, currency strategist bij Bank of New Zealand: "Developments over the weekend are likely to keep investors' appetite relatively buoyant early this week, placing downward pressure on the dollar and the yen" (...) "Chinese data suggest economic growth is stabilitzing after a wobbly start to the September quarter."

De koers van valuta paar euro dollar steeg tijdens de Aziatische sessie met bijna 150 pips. Na afgelopen vrijdag gesloten te zijn op 1,2679 op de forex, beweegt de koers op dit moment rond de 1,2800.

Deze week werd duidelijk dat de forex handel op het moment vooral kijkt naar de ontwikkelingen rond nationale schuldenlasten, zeker waar het gaat om de koers van de euro. Nieuws over het herstel van de wereld economie heeft zeker ook impact, maar de consensus op het moment neigt ernaar dat een double dip recessie niet waarschijnlijk is.

Wanneer valuta handelaren zich zorgen maken om het herstel van de wereld economie vluchten ze in currencies als de U.S. dollar en de Yen; in dat scenario zal de euro dus meer verkocht dan aangekocht worden. Nieuwsberichten die wijzen op een vertraging van de groei in de VS kunnen daardoor dan ook -paradoxaal genoeg- juist een positief effect op de dollar hebben, omdat de Amerikaanse economie zo belangrijk is voor de wereld economie.

Maar deze week bleek dat nieuws over de sovereign debt crisis in Europa -en de eventuele consequenties daarvan- de koers van de euro op de forex veel heftiger in beweging zet dan ander economisch nieuws. Bijvoorbeeld de opmerking van Juergen Stark, bestuurslid van de ECB, dat verschillende Duitse banken extra kapitaal nodig hebben. Toen dit bekend werd dook de euro vrijwel direct naar beneden, om pas op 1,2644 terug te veren.

Of het nieuws dat Portugal toch minder moeite heeft met het verkopen van staatsobligaties dan werd verwacht en dat er voor 2,6 keer het beschikbare bedrag was ingeschreven door banken en institutionele beleggers. Forex traders zagen dit als een aanwijzing dat het gevaar voor een default van Portugal zo groot blijkbaar niet was en stuwden de koers van de euro omhoog op de valuta markt.

Maar de zorgen om de grote nationale schulden van sommige Europese landen hangt als een zwaard van Damocles boven de Europese economie. David Deddouche, foreign exchange strategist voor Societe Generale: "The focus is back on the European sovereign crisis, and we are in the first stages of concerns about re-coupling between the U.S. and European economies."

Ook de ECB is er niet gerust op en hamert er vooral op dat Europese banken hun verzwakte buffers moeten aanvullen (bijvoorbeeld voor het geval dat Griekenland inderdaad failliet zou gaan en banken een verlies op Griekse staatsobligaties moeten accepteren). ECB bestuurslid Miguel Ordonez: "Banks and savings banks should continue to think about strengthening their financing structure."

Joseph Capurso, currency strategist bij Commonwealth Bank of Australia: "The risks are pretty high that these banking issues in Europe will flare up again; long-term that will definitely be a negative for teh euro dollar."

Dat ook de ECB niet gerust is op de liquiditeitspositie van Europese banken blijkt uit commentaar van ECB bestuurslid Juergen Stark. Forex handelaren en investeerders zijn de afgelopen dagen weer in toenemende mate onrustig geworden wat betreft de Europese banken, ondanks de stress tests van afgelopen juli. 

Op een vergadering met parlementsleden in Berlijn gaf bestuurslid van de Europese Centrale Bank Juergen Stark gisteren aan dat Duitse banken meer kapitaal nodig hebben, aldus FT Deutschland Volgens Stark lopen vooral de Duitse spaarbanken en de in eigendom van de staat zijnde landesbanks op dit moment risico. 

Het uitgelekte bericht werd direct opgepakt door currency traders, die toch al in toenemende mate geneigd zijn de euro te verkopen ten opzichte van currencies dollar en yen. "There seem to be financial problems in Germany as well as in the region" aldus Toshihiko Sakai, hoofd currency trading van Mitsubishi UFJ Trust & Banking. "The trend is for the euro te weaken."

De koers van valuta paar euro dollar zit al een aantal weken in een range tussen de 1,27 en 1,30, maar de meeste forex analisten voorspellen dat de koers van de euro binnenkort door de onderkant van de range zal breken en verder naar beneden zal dalen. De euro dollar heeft de afgelopen weken al wel korte uitstapjes gemaakt onder de 1,27, maar onder de 1,2650 is de koers niet geweest en de breaks waren ook steeds maar van korte duur.

Er zijn ook zorgen om de mate van exposure van Europese banken in de zwakkere Euro landen, zoals Griekenland, Portugal, Ierland en Spanje. Precieze cijfers zijn niet bekend, maar de totale exposure wordt geschat op honderden miljarden. Mocht Griekenland tot een vorm van schuld herstructurering over moeten gaan -zoals verschillende economen veronderstellen- dan zou dat desastreuze gevolgen kunnen hebben voor sommige Europese banken.

Al met al lijken er op het moment vooral veel downside risks voor de koers van de euro op de forex te zijn en maar weinig upside potential.

Zelfs nadat Europa de Griekse bailout toezegde om daarmee een Grieks bankroet te voorkomen, verbergen de Grieken nog steeds de ware omvang van de Griekse schuldenlast. De onzekerheid hieromtrent drukt niet alleen zwaar op Griekenland zelf maar ook op de koers van de euro en de stabiliteit van de monetaire unie.

Eurostat vraagt de Grieken al sinds Februari dit jaar om de contracten van geheime financiele overeenkomsten die destijds door Griekenland gebruikt werden om schulden buiten de boeken te kunnen houden. Veel van het werk aan deze overeenkomsten is gedaan door Goldman Sachs, dat door middel van currency swaps de Grieken hielp om schulden te verbergen.

Walter Radermacher, hoofd van Eurostat zegt hierover: "There are more, or even many, of this kind of swap operation, which we have to clarify; the Goldman Sachs case was the beginning." Radermacher zegt ook "we have not seen the real documents" en dat hij van Griekenland een "solid estimate" eist over hoeveel verborgen schuld er nu werkelijk is. Ambtenaren van Eurostat vertrekken deze maand opnieuw naar Griekenland om de financiele situatie te bestuderen.

Het lijkt onvoorstelbaar dat Griekenland nog steeds zo geheimzinning doet (en kan doen) over de hoeveelheid verborgen schulden en niet verder komt dan dat het gaat om een "big number". Het Griekse bureau voor de statistiek wijt de onduidelijkheid en vertraging in het verstrekken van de werkelijke cijfers aan een gebrek aan personeel en expertise. Dat alleen is al zorgwekkend te noemen.

Alle onduidelijkheid en onzekerheid over de werkelijke hoogte van de Griekse schulden dragen ook niet bij aan het vertrouwen van investeerders. Ze vragen inmiddels meer dan 5 keer zoveel rente aan Griekenland dan aan Duitsland om voor 10 jaar geld te lenen.

Veel investeerders denken ook dat het vrijwel onvermijdelijk is dat Griekenland op enig moment aan enige vorm van schuld sanering zal moeten doen. Groeiende schulden afbetalen bij een dalend inkomen is immers op de lange termijn onmogelijk.

De situatie rond Griekenland hangt ook als een zwaard van Damocles boven de rest van Europa, omdat zoveel Europese banken belangen hebben in Griekenland. De zorgen om Europese banken drukken niet alleen op de onderlinge kredietverstrekking maar ook op de koers van de euro en de uiteindelijke stabilitiet van de Europese Monetaire Unie.

Het geduld van Eurostat lijkt in ieder geval op, en door de enorme hoeveelheden geld die Griekenland van de Euro  landen krijgt kan het ook niet eeuwig blijven liegen over de hoeveelheid verborgen schulden.

De euro moest het gistermiddag en vanochtend weer ontgelden op de forex, nadat zorgen over de gezondheid van Europese banken opnieuw opspeelden. De Europese ministers van financieen waren gisteren bijeen om over het monitoren van zwakkere Europese landen, sancties voor overtreders van budgetaire regels en de onzekerheid omtrent de Europese banken te 'brainstormen'.

Het wel en wee van de  Europese banken is in een aantal opzichten van grote invloed op de handel in de euro op de forex. Ten eerste is er het wantrouwen tussen de banken onderling; banken weten van elkaar niet hoe sterk / zwak ze werkelijk zijn, wat een negatieve invloed heeft op de hoeveelheid geld die ze elkaar durven te lenen. Daardoor is het ook voor bedrijven en individuen lastiger om aan leningen te komen, wat de economische groei onder druk zet, en daarmee ook de koers van de euro.

Een andere belangrijke reden is de situatie in Griekenland (en andere perifere euro landen, zoals Ierland, Portugal en Spanje). De grootste financiele instellingen in Europe hebben samen voor meer dan 134 miljard euro aan Griekse, Portugese en Spaanse staatsobligatie leningen in de boeken staan. Als Griekenland failliet zou gaan -een reeele kans volgens ingewijden- dan zouden deze instellingen in grote financiele problemen komen.

Konrad Becker, financieel analist bij Merck Finck & Co: "A default by one EU country would lead to an evaporation of trust in banks. If investors aren't willing to invest in banks anymore, then many banks will go bust in months, not years."

Omdat banken niet meer aan elkaar durven lenen, parkeren ze hun geld bij de ECB. Zo hadden banken afgelopen 9 Juni een record bedrag van 369 miljard euro geparkeerd bij de ECB, nog meer dan in Oktober 2008, in het midden van de financial meltdown.

Verschillende forex analisten stellen dat de situatie rond de Europese banken en de zwakke EU landen niet zo maar op te lossen is, waardoor er nog langere tijd flinke druk op de koers van de euro zal blijven op de forex. Of de gemeenschappelijke currency ook zal worden opgebroken is een tweede, maar voorlopig zullen valuta handelaren waarschijnlijk vaker de euro verkopen dan aankopen op de forex.

De koers van de euro t.o.v de dollar staat op het hoogste punt in twee weken op de forex, door een aantal voorzichtig optimistische berichten over het herstel van de wereld economie. Ook is de verwachting dat morgen bekend wordt dat het aantal fabrieksorders in Duitsland opnieuw is toegenomen.

De euro dollar bevindt zich al een paar weken in de range tussen 1,27 en 1,30 op de valuta markt. Analisten denken dat dit mede komt door veel tegengestelde berichten over de mondiale en de europese economie , waardoor het valuta paar nog naar richting zoekt. Ondertussen profiteren Europese export economieen zoals Duitsland en Nederland in ieder geval flink van de (relatief) lage stand van de euro op de forex.

Vorige maand bleek dat de Duitse economie met 2,2% gegroeid was in het tweede kwartaal, wat het hoogst was sinds de Duitse eenwording in 1989. De verwachting is dat die groei zich doorzet, zij het in een iets bescheidener tempo. Forex handelaren kijken daarom uit naar cijfers over de Duitse economie die morgen uitkomen en inzicht geven in het aantal nieuwe fabrieksorders. De verwachting is dat ook de afgelopen maand het aantal orders is gestegen, met 0,6%. Voor de industriele productie wordt een toename verwacht van 1% ten opzichte van de afgelopen maand.

Door een aantal redelijk optimistische berichten over de Amerikaanse en Europese economie denken de meeste analisten dat een nieuwe recessie kan worden voorkomen. "We're in for a long period of very sluggisch growth in the U.S., but it should avoid recession" aldus Richard Grace, hoofd currency strategist bij Commenwealth Bank of Australia. Hij voegde er aan toe dat "As risk aversion trades are taken off, it will put mild downward pressure to the U.S. dollar."

In dat geval zou de koers van de euro dollar dus wellicht door de 1,30 barriere heen kunnen breken. Vandaag is het in ieder geval wat rustiger dan normaal op de forex, in verband met labor day in de V.S.

De goudprijs is dit jaar al met 14% gestegen, maar analisten denken dat de koers van goud nog verder kan stijgen, tot de psychologische grens van $1500. Het voorlopige record van dit jaar werd afgelopen 21 juni bereikt, toen de actuele Goudprijs $1.265,30 per ounce noteerde op de Comex in New York. Als de koers van het goud dit jaar hoger sluit dan eind vorig jaar, zal dat het voor het 10e jaar op rij zijn dat de goudprijs stijgt.

Een van de grote kopers van goud is de miljardair belegger George Soros (ook wel bekend als 'the man who broke the bank of England', door $1 miljard te verdienen aan speculeren tegen de overgewaardeerde pond).Soros Fund Management heeft 5.24 miljoen aandelen in SPDR Gold Trust, goed voor zo'n 16 ton aan goud. Soros beschreef goud ooit als "the ultimate asset bubble" maar voegde daar aan toe dat "buying at the start of the bubble is rational". De vraag is natuurlijk wanneer de bubble begint en wanneer hij bijna klapt.

Goud analisten denken dat de actuele Goudprijs de $1.250 horde niet zomaar zal nemen. "Golds going to struggle at this level" , aldus David Thurtell, analist bij Citigroup. "It's the most technically traded commodity in the world. People look at the current record level and try to sell just below that." De $1.250 prijs zal dan ook waarschijnlijk als een elastiek fungeren, waarbij uitschieters naar boven en naar onder weer naar het middelpunt worden getrokken.

Maar er zijn twee factoren die de koers van goud fundamenteel zullen beinvloeden de aankomende tijd. Als het economisch slecht gaat is goud traditie getrouw al een veilige haven, maar met de toevoegde onzekerheden over de grote nationale schulden van veel westerse landen, is deze rol van goud alleen nog maar groter geworden.

Als het mondiale herstel echter doorzet en de groei er de aankomende jaren weer goed in komt, zal de goudprijs ook stijgen, omdat de vraag simpelweg veel groter is, vooral door de groeiende welvaart van landen als India, China, Rusland en Brazilie.

Uit een door Bloomberg gehouden survey blijkt in ieder geval dat de meeste goud analisten voorspellen dat de Goudprijs volgend jaar naar $1.500 per ounce zal stijgen. Daar zal George Soros alvast heel blij mee zijn.

Meer over goud:

Zelf handelen in goud

Hoe wordt de actuele goudprijs bepaald

Forex handelaren verwachten dat de koers van de euro onder druk zal komen te staan rond de speech van ECB President Jean-Claude Trichet, vanmiddag om 14:30 Nederlandse tijd. Forex analisten denken dat de kans groot is dat de ECB zal aankondigen de noodmaatregelen langer te handhaven.

De koers van de euro worstelde de afgelopen dagen met de onderkant van de 1,27 - 1, 30 range waar het valuta paar euro dollar zich al een tijdje bevindt. Gisteren schoot de euro koers ten opzichte van de dollar echter ineens omhoog, toen er beter dan verwachte cijfers uit de V.S. kwamen. De koers klom tot boven de 1,28 en boekte over de dag een winst van meer dan 100 pips.

De President van de Europese Centrale Bank geeft iedere maand een persconferentie om het rentebesluit toe te lichten. Deze persconferentie wordt live uitgezonden (persconferentie Trichet live kijken). Analisten verwachten dat de ECB de rente op 1% zal laten, de laagste stand sinds de introductie van de euro.

Het gaat bij de persconferenties van Trichet vaak echter niet om de officiele mededelingen maar om de vraag en antwoord sessie die er op volgt. Trichet staat er om bekend vrij open en ontspannen om te gaan met die vragen, waardoor er vaak tussen de regels door veel informatie is te destilleren die interessant is voor valuta traders.

Jeremy Stretch, hoofd forex strategie bij de Canadian Imperial Bank of Commerce: "Curency traders will be watching Trichet's words and deeds very closely; there's still a great deal of uncertainty."

De verwachting onder forex analisten is dat de ECB de noodmaatregelen bedoeld om banken te helpen in stand zal houden. Eerder dit jaar was er sprake van dat de maatregelen zouden worden uitgefaseerd in het najaar, maar de verslechterende mondiale economische omstandigheden -of althans de vrees daarvoor- zal deze uitfasering hoogst waarschijnlijk doen uitstellen.

Een deel van deze voorspelling is al ingeprijsd in de koers van de euro. Toch zal de eur usd zeer waarschijnlijk naar beneden bewegen wanneer Trichet bevestigt dat de maatregelen inderdaad langer van kracht blijven. Tussen 14:00 en 16:00 vanmiddag zal de koers van de euro volatiel zijn ten opzichte van vooral de dollar en de pond, waarschijnlijk ook de Yen.

De Duitse retail sales zijn in augustus afgenomen, tegen de verwachtingen van analisten in. Op de forex verloor de euro aanvankelijk tegen de dollar, maar herstelde zich snel en trade nu opnieuw in de range 1,27 - 1,30.

De consumentenuitgaven in Duitsland namen in augustus af met -0,3%. Over juli waren de Duitse retail sales ook al afgenomen, eveneens met -0,3%. Analisten hadden juist gerekend met een toename van 0,6%, ook al omdat de Duitse export en de groei van de economie in het tweede kwartaal robuust waren. Maar de consument is blijkbaar niet overtuigd van de duurzaamheid hiervan, want de hand wordt onveranderd op de knip gehouden.

De koers van de euro dollar daalde aanvankelijk op de forex op het nieuws over de Duitse retail sales, maar herstelde zich vrij snel. Op de langere termijn is het voor de Duitse economie van fundamenteel belang dat de binnenlandse bestedingen toenemen, maar het is toch vooral het herstel van de wereld economie waarop forex traders zich op het moment focussen.

De afgelopen weken is het vrij stil geweest rond de koers van de euro. De range 1,27 - 1,30 is relatief stabiel (op 2 lichte uitbraken aan de onderkant na) en er is duidelijk een afwachtende houding onder professionele valuta handelaren. Het wachten is vooral op cijfers uit de Amerikaanse economie die bevestigen danwel ontkrachten dat de groei van de economie harder afremt dan tot voor kort gedacht.

De koers van de euro is gisteravond opnieuw door de 1,27 gevallen op de forex, voor de tweede keer in een week. Zorgen om het haperende herstel van de mondiale economie drukken de koers van de gemeenschappelijke currency. De Japanse Yen blijft ondertussen stijgen ten opzichte van de andere belangrijke valuta, iets waar de Japanse Centrale Bank volgens veel forex analisten weinig tegen kan doen.

Valuta paar euro dollar beweegt op de valuta markt al een paar weken in de range tussen 1,27 en 1,30. Vorige week was er een break out poging aan de onderkant, waarna de koers van de euro zich weer wat herstelde op de forex, maar gisteravond en vannacht is er een nieuwe poging gestart.

De druk op de koers van de euro wordt voor een belangrijk deel veroorzaakt doordat investeerders en forex traders de afgelopen maanden hebben kunnen zien dat de euro landen niet echt bereid zijn om elkaar overeind te houden als het moet. Dat betekent dat wanneer een nieuwe economische crisis zich aan zou dienen, de zwakkere euro landen wel eens over de rand kunnen vallen, waardoor de euro in grote problemen zou komen. Berichten die slecht nieuws voorspellen voor de mondiale economie zijn dan ook slecht nieuws voor de koers van de euro.

Op moment van schrijven stijgt de koers van de euro wat ten opzichte van de dollar door gunstige berichten over de Duitse economie -de grootste economie van de euro zone- maar op de langere termijn zal de koers van de euro meer bepaald worden door de staat van de mondiale economie.

De Japanse currency blijft ondertussen stijgen op de forex, doordat de Yen juist wordt gezien als een veilige haven in tijden van mondiale economische onrust. De Japanse economie is de tweede economie ter wereld, de Japanse handelsbalans vertoont een groot overschot en de Japanse reserves in buitenlandse valuta bedragen 1000 miljard dollar, waardoor ze geen buitenlands kapitaal hoeven aan te trekken in tijden van nood.

De Japanse Centrale Bank heeft gisteren wel maatregelen aangekondigd, onder andere door het bank-leen programma uit te breiden, maar forex analisten denken dat het niet genoeg is om de stijging van de Yen te doorbreken.

Nobuyuki Nakahara, voormalig lid van de Japanse Centrale Bank noemt de uitbreiding van het programma "too little too late." (...) "The announced measures were meaningless and can't stop the yen's advance."Nakahara zegt verder nog dat "The BOJ schould also boost outright purchase of bonds by another 500 billion yen. Increased bond purchases would enable the government to generate funds for more public works spending."

Professionele forex traders tekenen daarbij aan dat de forex markt vandaag de dag te groot is voor succesvolle interventies -waarbij een centrale bank zelf de forex op gaat om actief valuta te kopen danwel te verkopen. De laatste keer dat de Japanse Centrale Bank dit deed was in Maart 2004, en dat was uiteindelijk geen succes.

De Japanse valuta is dit jaar al 8.3% gestegen ten opzichte van de dollar, maar forex traders en analisten denken dat de yen nog een stuk verder kan stijgen op de forex. Belangrijke redenen zijn de relatief sterke economische positie van Japan in vergelijking met de V.S. en Europa, de toenemende onzekerheid over het mondiale economisch herstel en de moeilijkheid voor de Japanse overheid om iets tegen de stijging te doen.

Professionele valuta handelaren achten de kans groot dat de USD JPY onder de 80 (yen per dollar) duikt. De koers is op het moment rond de 85. Seiya Nakajima, hoofd econoom bij Itochu Corp, een van de grootste Japanse traders: "Given te fact that Japan still boasts a huge current account surplus, a relatively stable financial system and large offshore assets, people will keep buying the Japanese currency as a hedge against downside risks to the global economy."(...)" It would not be a surprise if the yen breached 80 per dollar and hit a record high." 

Ook ten opzichte van de euro worden door forex analisten verdere stijgingen verwacht van de Japanse currency. Vorige week bereikte de Yen al de 105,44, het laagste punt voor valuta paar EUR YEN sinds juli 2001.

Hoewel de Japanse overheid bij monde van de premier, de minister van financieen en de gouverneur van de Bank of Japan (BOJ) al heeft aangegeven de situatie te zullen aanpakken, betwijfelen forex traders of de Japanse overheid op de langere termijn veel tegen de fundamentele stijging kan doen.

Japan intervenieerde voor het laatst op de forex markt in Maart 2004, toen de usd jpy op 109 yen per dollar stond. De BOJ verkocht toen 14,8 miljard yen in de eerste maanden van 2004. Toch bleef de yen stijgen, en daalde de USD JPY tot 102 yen op de dollar tegen het eind van het jaar.

Forex handelaren zijn sceptisch over een mogelijke interventie. Scot Ainsbury, van FX Concepts Inc, het grootste forex hedge fund ter wereld. "What are they going to do? Take on the whole market? Japanese authorities are mindful of the world economic outlook and they realize that whilst they'd like a weaker yen it's probably not going to happen."

Forex traders hebben vannacht tijdens de Aziatische sessie de yen verkocht tegen de belangrijkste valuta op de forex, waardoor de Yen verzwakte tegen 15 van de 16 belangrijkste currencies. Reden is de toenemende waarschijnlijkheid dat de Japanse Centrale Bank (BOJ) zal ingrijpen in de steeds sterker wordende munt.

De Japanse premier, Naoto Kan, praat vandaag over het bestrijden van de deflatie en het mogelijke ingrijpen in de stijgende yen. Voor een export natie als Japan is een sterke munt niet onverdeeld gunstig, omdat het de concurrentie positie in het buitenland ernstig kan schaden. (Een sterkere valuta betekent immers dat buitenlandse klanten meer van hun eigen valuta moeten inwisselen om de Japanse produkten te kunnen betalen). Ter illustratie: Toyota stelt dat iedere stijging met 1 yen tegen de dollar het bedrijf $354 miljoen kost.

De Japanse Centrale Bank heeft in het verleden bewezen zo nodig direct de forex op te gaan om Yen te verkopen en zo de valuta naar beneden te drijven. Deze zogenaamde 'interventies' hebben alleen een korte termijn effect -ze pakken de fundamentele reden voor het stijgen / dalen van een currency immers niet aan - maar soms kunnen ze er wel voor zorgen dat de kracht van de stijgende / dalende beweging van de currency wordt afgezwakt.

Onderstaande forex grafiek (iedere candle is 1 uur) laat zien hoe de Yen de afgelopen dagen sterk is gevallen ten opzichte van de dollar op de online forex.

Stephan Maier, foreign exchange strategist bij UniCredit in Milan: "In the short term the market doesn't want to be openly against the Bank of Japan because it has proved that it's willing to intervene by its own." (...) "Everyone will be looking for clues in the statements out of Japan and the U.S. today."

De Japanse minister van financieen Yoshihiko Noda zei eerder al dat het 'currency probleem' in Japan "ernstig" is en dat de overheid bereid is om actie te nemen wanneer nodig. De Japanse Yen is dit jaar al met 15% toegenomen op de forex, het meeste van alle belangrijke currencies. (de euro is juist met 9% afgenomen, de dollar is gestegen met 3,8%)

Forex analisten verwachten overigens dat de Yen de aankomende drie maanden toch zal blijven stijgen ten opzichte van de dollar, iets waar op de langere termijn de Bank of Japan weinig tegen zal kunnen doen.

Forex traders focussen op de economische groei cijfers voor de Amerikaanse economie over het tweede kwartaal, die morgen uitkomen. De verwachting onder economen is dat de groei flink is afgenomen in vergelijking met kwartaal 1. Verschillende economisch analisten wijzen ook op signalen dat de VS richting een tweede recessie gaat. 

Binnen alle vijf de belangrijkste valuta paren -de zgn. 'majors'- is de Amerikaanse dollar een van de paren. De eur usd, gbp usd, usd jpy, usd chf, usd cad, de Amerikaanse dollar is met afstand de belangrijkste currency op de forex. Belangrijke cijfers rond de Amerikaanse economie zijn dan ook altijd van (groot) belang voor de valuta markt.

De twee belangrijkste cijfers uit de Amerikaanse economie zijn de werkgelegenheidscijfers (non-farm payrolls) en de economische groei cijfers, BBP, oftewel GDP (Gross Domestic Product). Deze laatste cijfers worden ieder kwartaal bekend gemaakt. Morgen, om 14:30 Nederlandse tijd, worden de cijfers van het Amerikaanse GDP over het afgelopen, tweede, kwartaal bekend gemaakt.

De verwachting onder economen is dat het GDP is afgenomen van 2,4% groei in kwartaal 1 tot nog maar 1,5% in kwartaal 2. Overigens gaat het hier om geannualiseerde cijfers (kwartaal cijfer x 4). De econoom Nouriel Roubini, die als een van de weinigen de mondiale financiele crisis juist voorspelde, stelt dat de Amerikaanse groei voor kwartaal 3 "well below" 1% zal zijn. Hij schat de kans op een nieuwe recessie in op 40%.

Roubini voorspelt verder dat de overheid de verwachte groei voor kwartaal 2 naar beneden bij zal stellen, op "at best" 1,2%. "All the growth tailwinds of the first half of the year become headwinds in the second half." aldus de econoom.

Wanneer de kans op een echte double dip recessie in de V.S. groter wordt zal dit waarschijnlijk de druk op de koers van de euro en pond vergroten, omdat investeerders in veilige dollar en yen assets zullen vluchten. Voor de dollar zal het negatieve effect van een double dip recessie in de V.S. dus waarschijnlijk niet worden uitgedrukt in de prijs van de valuta, omdat op de forex de dollar vaker gekocht dan verkocht zal worden.

De cijfers van morgen kunnen een voorproefje van deze situatie zijn.

De koers van de euro ten opzichte van de dollar schommelt nog altijd rond de 1,27 op de forex, maar de verlaging van de credit rating van Ierland door Standard & Poor's (S&P) zal de druk op de currency verhogen.

De 'sovereign debt crisis' is de afgelopen anderhalve maand wat op de achtergrond geraakt, maar Juli en Augustus zijn dan ook traditioneel rustige maanden op de forex en andere financiele markten. De verlaging van de Ierse credit rating van AA naar AA- (het laagst voor Ierland sinds 1995) zal investeerders er weer aan herinneren dat er verschillende Europese landen zijn met grote nationale schulden. 

De belangrijkste reden voor S&P om de credit rating van Ierland te verlagen is de zorg om de groeiende kosten voor de overheid om de verzwakte bankensector overeind te houden. De kosten hiervoor drukken steeds zwaarder op het toch al onder druk staande Ierse overheidsbudget.

Standar & Poor's voorspelt dat de Ierse staatsschuld in 2010 zal oplopen tot 113% van het BBP. Daarmee zou het behoren tot de grootste staatsschulden in Europa. S&P gaf verder aan dat de rating opnieuw verlaagd zou kunnen worden als het economisch herstel afzwakt of de kosten van de banken bail-out nog meer oplopen.

Valuta paar euro dollar schommelt ondertussen nog steeds rond de onderkant van de 1,27 - 1,30 range op de forex, waar zich al sinds een week of twee in bevindt. De meeste forex analisten voorspellen echter dat de koers van de euro ten opzichte van de dollar nog voor eind september onder de 1,25 zal duiken.